TMSNEDİR Editör Ekibi
Dr. Kübra Ceren Cesur
21 Temmuz 2026
27 Temmuz 2026
11–13 dakika
FDA, IFCN ve NICE
KISACA
TMS, bobine yakın elektronik veya ferromanyetik implantı bulunan bazı kişilere uygulanmamalıdır. Koklear implant, derin beyin stimülatörü, baş içi elektrotlar ve belirli anevrizma klipsleri en önemli örneklerdir. Epilepsi öyküsü, inme, kafa travması, bipolar bozukluk, gebelik, kalp pili veya ilaç değişikliği ise her durumda otomatik yasak anlamına gelmez; cihazın talimatına ve kişisel risk–yarar değerlendirmesine göre ek inceleme gerektirir.
BU İÇERİKTE NELER BULACAKSINIZ?
- TMS’nin uygulanmaması gereken implant durumları
- Ek değerlendirme gerektiren nöbet ve sağlık riskleri
- Kalp pili, diş implantı ve gebelikle ilgili ayrımlar
- Tedavi öncesinde istenebilecek belge ve bilgiler
- Uygunluk kararının nasıl verildiği
İÇİNDEKİLER
TMS Kimlere Uygulanmaz?
TMS uygunluğu, yalnızca tanıya bakılarak belirlenmez. Uygulanacak manyetik alanın gücü, bobinin konumu, kişinin tıbbi öyküsü ve vücudundaki implantların özellikleri birlikte değerlendirilir.
En önemli kontrendikasyon grubu, bobine yakın bölgede bulunan elektronik veya ferromanyetik implantlardır. Güçlü ve hızla değişen manyetik alan; implantı yerinden oynatma, ısıtma, programını bozma veya elektrik akımı oluşturma riski taşıyabilir. Bu nedenle implantın marka-modeli, materyali, konumu ve üretici güvenlik talimatı bilinmeden TMS başlanmamalıdır.
“TMS kimlere uygulanmaz?” sorusunun tek bir evrensel listesi yoktur. Cihazlar ve protokoller farklıdır. Bazı durumlar kesin kontrendikasyonken bazıları yalnızca ek değerlendirme, başka bir uzman görüşü veya farklı bir protokol gerektirir.
UYGUNLUK ÖZETİ
- Başa yakın elektronik veya ferromanyetik implantlar temel kontrendikasyon grubudur.
- Nöbet öyküsü risk değerlendirmesi gerektirir; her durumda otomatik yasak değildir.
- Kalp pili ve göğüs implantlarında cihaz türü ve bobine uzaklık değerlendirilir.
- Kesin karar kullanılan TMS cihazının güncel kullanım talimatına göre verilir.
Kontrendikasyon ile Risk Faktörü Aynı Şey midir?
Kontrendikasyon, belirli bir cihaz veya protokolün kullanılmaması gereken durumu ifade eder. Risk faktörü ise tedaviyi otomatik olarak dışlamaz; riskin ayrıntılı incelenmesini ve bazen ek önlem alınmasını gerektirir.
Örneğin bobine çok yakın aktif bir elektronik implant ciddi tehlike oluşturabilir. Buna karşılık ailede nöbet öyküsü, gebelik veya geçmişte inme geçirilmesi kişiye özel risk–yarar görüşmesi gerektirebilir. Bu ayrım, gereksiz biçimde tedaviden mahrum bırakmayı ve gerçek riskleri küçümsemeyi önler.
1
İmplantın türünü belirle
2
Bobine uzaklığını değerlendir
3
Cihaz talimatını kontrol et
4
Kişisel risk–yarar kararı ver
TMS’nin Genellikle Uygulanmadığı İmplantlar
FDA’nın rTMS cihaz güvenliği rehberi, başa veya bobine yakın bölgede bulunan aktif ya da pasif implantlara özellikle dikkat çeker. Cihazın kullanım talimatına göre kontrendike olabilecek başlıca örnekler:
- koklear implantlar ve implante işitme cihazları,
- derin beyin stimülatörü ve beyin içi elektrotlar,
- vagus sinir stimülatörü ve baş-boyun bölgesindeki iletken kablolar,
- ferromanyetik anevrizma klipsleri, bazı stent ve embolizasyon materyalleri,
- göz çevresindeki metal implantlar veya metal yabancı cisimler,
- başa yakın ilaç pompaları veya programlanabilir elektronik cihazlar.
Bu liste bütün marka ve modelleri kapsamaz. “MRI uyumlu” ifadesi, cihazın otomatik olarak TMS uyumlu olduğu anlamına gelmez.
| Durum | Genel sınıf | Gerekli adım |
|---|---|---|
| Başa yakın elektronik implant | Sıklıkla kontrendike | Üretici talimatı ve uzman doğrulaması |
| Ferromanyetik baş içi metal | Sıklıkla kontrendike | Materyal ve konum belgesi gerekir |
| Nöbet / epilepsi öyküsü | Risk faktörü | Nörolojik ve protokol değerlendirmesi |
| Kalp pili / göğüs implantı | Cihaza göre değişir | Mesafe, cihaz türü ve üretici görüşü |
| Gebelik | Özel durum | Kişisel risk–yarar ve cihaz talimatı |
Önemli: İmplantın ne olduğunu bilmiyorsanız varsayım yapılmamalıdır. İmplant kartı, ameliyat raporu veya üretici teknik belgesi edinilene kadar uygulama ertelenebilir.
MRI uyumu TMS uyumu değildir
MRI ve TMS farklı manyetik alan özelliklerine sahiptir. Bir implantın MRI koşullu olması, TMS bobinine yakın kullanımının güvenli olduğunu tek başına kanıtlamaz.
Koklear İmplant ve Beyin Stimülatörü Olanlara TMS Uygulanır mı?
Koklear implant, derin beyin stimülatörü veya beyin içi elektrot bulunan kişilerde TMS bobininin oluşturduğu alan implantın elektronik yapısını etkileyebilir. FDA rehberi bu cihazları başlıca kontrendikasyon örnekleri arasında sayar.
Özellikle implantın veya iletken kablonun baş-boyun bölgesinde olması riski artırır. Cihaz kapalı olsa bile metal ve kablo bileşenleri etkilenebilir; “cihazı kapatmak” tek başına güvenlik sağlamaz.
İmplant kartını getirin: Marka, model, elektrot yerleşimi ve üretici iletişim bilgisi değerlendirmeyi hızlandırır. Sözlü olarak “uyumlu” denmesi yeterli değildir.
İMPLANT DEĞERLENDİRMESİNDE DÖRT SORU
- İmplant elektronik mi, ferromanyetik mi?
- Bobine ve hedef bölgeye uzaklığı ne kadar?
- Üretici TMS maruziyeti hakkında ne söylüyor?
- Arıza, ısınma veya hareket riski nasıl yönetilecek?
Anevrizma Klipsi, Stent veya Metal Parça Varsa Ne Olur?
Baş içindeki metalin materyali ve konumu belirleyicidir. Ferromanyetik anevrizma klipsleri, metalik yabancı cisimler ve bobine yakın bazı damar içi materyaller TMS için uygun olmayabilir.
Titanyum gibi ferromanyetik olmayan materyaller farklı değerlendirilebilir; ancak yalnızca “titanyum” bilgisinin söylenmesi yeterli olmayabilir. Ürünün teknik belgesi, implant tarihi, tam konum ve hedef bölgeyle mesafe incelenmelidir.
BİLMENİZ GEREKENLER
- Baş içindeki metal için ameliyat raporu veya implant kartı önemlidir.
- Gözde metal yabancı cisim şüphesi ayrıca değerlendirilmelidir.
- Çıkarılabilir takı ve piercingler uygulama alanından uzaklaştırılır.
İmplantınız Varsa Ne Yapmalısınız?
Randevu öncesinde merkeze marka-model ve implant yerleşim bilgisini iletin. Gerekirse cihazı takan uzman veya üreticiyle yazılı güvenlik doğrulaması yapılır.
Epilepsi veya Nöbet Öyküsü TMS’ye Engel midir?
Epilepsi veya geçmiş nöbet öyküsü TMS ile ilişkili nöbet riskini artırabilir; ancak her durumda mutlak kontrendikasyon değildir. Karar, nöbetin türü ve kontrol durumu, son nöbet zamanı, EEG/görüntüleme bulguları, kullanılan ilaçlar ve uygulanacak protokole göre verilir.
Ailede nöbet öyküsü, geçirilmiş inme veya kafa travması, beyin tümörü, artmış kafa içi basınç, elektrolit bozukluğu, ağır uyku yoksunluğu ve alkol/madde yoksunluğu da nöbet eşiğini etkileyebilir.
Nöbet Riski Nasıl Değerlendirilir?
Risk değerlendirmesi yalnızca “epilepsiniz var mı?” sorusundan daha kapsamlıdır.
Öykü
Kişisel ve ailevi nöbet, inme, travma ve nörolojik hastalıklar sorgulanır.
İlaçlar
Nöbet eşiğini değiştirebilecek başlangıç, kesilme veya doz değişiklikleri incelenir.
Güncel Durum
Uyku, ateş, madde/alkol kullanımı ve metabolik riskler değerlendirilir.
Protokol
Motor eşik, frekans, yoğunluk ve tren aralıkları kişiye göre planlanır.
Seans öncesi bildirin: Uykusuzluk, yeni ilaç, doz değişikliği, alkol/madde yoksunluğu, ateşli hastalık veya yakın zamanda geçirilen nöbet varsa uygulama öncesinde ekibe söyleyin.
Kalp Pili veya İmplante Tıbbi Cihazı Olanlara TMS Uygulanır mı?
Kalp pili, implante kardiyoverter-defibrilatör, ilaç pompası, omurilik stimülatörü veya benzeri elektronik cihazlarda karar cihaz türüne, kabloların konumuna ve TMS bobinine uzaklığa bağlıdır.
FDA rehberi, fizyolojik sinyallerle çalışan cihazlarda elektromanyetik etkileşim riskine dikkat çeker. Bobinden uzakta bulunan bazı cihazlar için farklı değerlendirmeler mümkün olsa da, güvenlik varsayılmamalı; cihaz üreticisi ve ilgili uzmanla görüşülmelidir.
Kalp pili olan kişinin cihazı “eski” veya “yeni” diye sınıflandırması yeterli değildir. Marka-model, programlama özellikleri ve kişinin altta yatan kalp hastalığı birlikte değerlendirilir.
Not: Akıllı saat veya çıkarılabilir işitme cihazı gibi harici elektronikler implant değildir; yine de TMS odasında üretici ve merkez talimatlarına göre çıkarılmaları gerekebilir.
Diş İmplantı, Dolgu veya Tel TMS’ye Engel midir?
Diş dolguları ve birçok sabit diş implantı, baş içi elektronik implantlardan farklıdır ve çoğu durumda tek başına mutlak engel sayılmaz. Bununla birlikte materyal, sabitleme yöntemi, yaygınlık ve bobine uzaklık değerlendirilmelidir.
Ortodontik tel, çene cerrahisi plakları veya materyali bilinmeyen implantlar rahatsızlık, ısınma ve kuvvet açısından ayrıca incelenebilir. Tedavi sırasında metalik bölgede yeni ağrı veya ısınma hissi olursa uygulayıcıya hemen bildirilmelidir.
Ek Değerlendirme Gerektiren Özel Durumlar
Aşağıdaki durumlar çoğunlukla otomatik yasak değildir; ancak tedavi kararının kişiselleştirilmesini gerektirir.
Gebelik ve Emzirme
Kanıt miktarı, gebelik haftası, hedef bölge ve cihaz talimatı birlikte değerlendirilir; obstetri görüşü gerekebilir.
Bipolar Bozukluk / Psikoz
Mani/hipomani, ajitasyon ve psikoz belirtileri ile ilaç planı yakından değerlendirilir.
İnme, Travma veya Beyin Hastalığı
Lezyonun yeri, nöbet riski, nörolojik durum ve görüntüleme sonuçları protokol kararını etkileyebilir.
İlaç ve Madde Kullanımı
Nöbet eşiğini etkileyen ilaçlar, ani ilaç kesilmesi, alkol veya madde yoksunluğu ek risk oluşturabilir.
Çocuklarda veya İleri Yaşta TMS Uygulanabilir mi?
Yaş tek başına evrensel bir kontrendikasyon değildir. Ancak cihazın düzenleyici onayı, klinik endikasyon, eşlik eden hastalıklar ve ilgili yaş grubundaki kanıt düzeyi dikkate alınmalıdır. Çocuk ve ergenlerde aile onamı, gelişimsel değerlendirme ve yaşa özgü protokol gerekir.
Psikiyatrik Acil Durumlarda TMS Uygun mudur?
TMS’nin terapötik etkisi genellikle birden fazla seans gerektirir. Akut intihar riski, hızla kötüleşen psikoz, ağır mani, katatoni veya kişinin güvenliğini tehdit eden başka bir acil durumda yalnızca TMS’ye güvenmek uygun olmayabilir.
Öncelik acil psikiyatrik değerlendirme ve kişinin güvenliğini sağlayacak kanıta dayalı müdahalelerdir. TMS’nin yeri, akut durum kontrol altına alındıktan veya uzman ekip tarafından kapsamlı planlama yapıldıktan sonra değerlendirilebilir.
Acil destek: Kendinize veya başkasına zarar verme düşünceniz varsa yalnız kalmayın ve bulunduğunuz yerdeki acil sağlık hizmetine başvurun. İnternet içeriği acil değerlendirme yerine geçmez.
Uygunluk yalnızca güvenlik değildir
Bir kişiye TMS teknik olarak uygulanabilir olsa bile, mevcut tanı için etkinlik kanıtı yetersizse veya daha acil bir tedavi gerekiyorsa TMS uygun seçenek olmayabilir.
TMS Öncesinde Hangi Bilgiler Paylaşılmalı?
Güvenlik taramasında şu bilgileri eksiksiz paylaşın:
- tüm ameliyatlar ve vücuttaki implantlar,
- implant marka-modeli ve yerleşim yeri,
- nöbet, bayılma, inme ve kafa travması öyküsü,
- psikiyatrik tanılar ve mani/psikoz öyküsü,
- reçeteli ilaçlar, reçetesiz ürünler ve takviyeler,
- yakın zamandaki ilaç başlama, kesme veya doz değişiklikleri,
- gebelik olasılığı ve emzirme,
- alkol/madde kullanımı veya yoksunluk riski,
- işitme veya göz hastalıkları.
Gizlemeyin: Bir implantı veya nöbet öyküsünü söylememeniz, değerlendirmeyi hızlandırmaz; ciddi ve önlenebilir risk oluşturabilir.
TMS Uygunluk Formu Neden Doldurulur?
Standart güvenlik formu, unutulabilecek riskleri sistematik biçimde tarar. Form tek başına karar vermez; hekim görüşmesi, implant belgeleri ve gerektiğinde diğer uzmanların değerlendirmesiyle birlikte kullanılır.
TMS’ye Uygunluk Kararı Nasıl Verilir?
Karar dört bileşene dayanır: tedavi edilmek istenen durum için kanıt ve endikasyon, kişisel tıbbi/psikiyatrik riskler, kullanılacak cihaz-protokolün teknik özellikleri ve alternatif tedaviler.
Bir risk faktörü saptandığında tedavi ertelenebilir, farklı hedef veya protokol düşünülebilir, ek uzman görüşü istenebilir ya da TMS yerine başka bir tedavi seçilebilir.
İlgili Güvenlik Rehberleri
Bilimsel Rehberler Ne Söylüyor?
FDA özel kontrol rehberi, baştaki metal implantlar ile aktif veya pasif nörostimülasyon cihazlarını temel kontrendikasyon örnekleri arasında değerlendirir. IFCN uzman kılavuzu implant mesafesi, cihaz arızası ve nöbet risk faktörleri için ayrıntılı güvenlik yaklaşımı sunar.
Güncel depresyon konsensüsü ise pre-TMS değerlendirmenin tıbbi, cerrahi, nörolojik ve psikiyatrik öykü ile bütün ilaçları kapsaması gerektiğini vurgular.
Neden Cihazın Kendi Talimatı Önemlidir?
TMS sistemlerinin bobin gücü, geometrisi, hedefi ve onaylı kullanım alanı farklıdır. Bir cihaz için güvenli kabul edilen mesafe veya implant türü başka bir cihaz için geçerli olmayabilir.
Başlıca Kaynaklar
Bu içerikte düzenleyici kurum belgeleri ve uluslararası uzman rehberleri önceliklendirilmiştir.
FDA
İmplantlar, nöbet riski, psikiyatrik kötüleşme ve cihaz etkileşimine ilişkin özel kontrol önerilerini tanımlar.
IFCN
TMS güvenliği, implant mesafesi, nöbet riski ve eğitim standartları için güncel uzman kılavuzudur.
Güncel Konsensüs
Pre-TMS değerlendirme, ilaçlar, nöbet riski ve özel popülasyonlar için 2024’e kadar olan kanıtları inceler.
| Değerlendirme sonucu | Ne anlama gelir? |
|---|---|
| Uygulanmamalı | Cihaz talimatında kontrendike implant veya kabul edilemez risk vardır |
| Ek görüş gerekli | Nöroloji, kardiyoloji, kadın doğum veya cihaz üreticisi değerlendirmesi istenir |
| Önlemle değerlendirilebilir | Risk yönetilebilir; protokol ve izlem kişiselleştirilir |
| Erteleme | Belge eksikliği, akut hastalık, uykusuzluk veya ilaç değişikliği önce netleştirilir |
Kaynak notu: Bu sayfa 24 Temmuz 2026 tarihinde gözden geçirilmiştir. Kesin kontrendikasyonlar kullanılan cihazın güncel etiket ve kullanım talimatına göre değişebilir.
Bilimsel Bilgi ve Cihazlar Güncellenir
Yeni implant teknolojileri ve TMS cihazları geliştikçe güvenlik önerileri değişebilir. Eski bir değerlendirme yerine güncel marka-model belgesi kullanılmalıdır.
Tedavi Öncesi Hazırlığı İnceleyin
Seansa gelirken yapılması gerekenler, ilaç ve uyku değişiklikleri ile implant belgelerini ayrı rehberimizde inceleyebilirsiniz.
Sonuç: TMS Herkese Uygulanabilir mi?
Hayır. TMS herkes için uygun değildir. Özellikle bobine yakın elektronik veya ferromanyetik implantlar ciddi kontrendikasyon oluşturabilir. Buna karşılık epilepsi, gebelik, bipolar bozukluk, inme öyküsü veya kalp pili gibi durumlar her kişide aynı sonucu doğurmaz; ek değerlendirme ve cihaz talimatı gerektirir.
En güvenli yaklaşım, bütün implantları ve sağlık bilgilerini açıkça paylaşmak; marka-model belgelerini sunmak ve kararı uzman hekim ile kullanılan TMS sisteminin güncel güvenlik talimatına göre vermektir.
UZMAN DEĞERLENDİRMESİ
“TMS uygulanamaz” kararı yalnızca genel bir internet listesine göre verilmemelidir. İmplantın türü ve konumu, nöbet riski, klinik endikasyon ve cihazın teknik talimatı birlikte değerlendirilmelidir.
Dr. Kübra Ceren Cesur – Psikiyatri Uzmanı
Tıbbi bilgilendirme notu: Bu içerik kişisel uygunluk kararı veya tedavi önerisi değildir. İmplantınız varsa TMS randevusundan önce sağlık ekibine bildirin.
TMS uygunluğu hakkında sık sorulan sorular
Kalp pili olanlara TMS uygulanır mı?
Kalp pilinin marka-modeli, kablo yerleşimi, bobine uzaklığı ve kişinin kalp hastalığı değerlendirilmelidir. Üretici ve kardiyoloji görüşü gerekebilir; otomatik güvenli kabul edilmez.
Diş implantı TMS’ye engel midir?
Birçok diş dolgusu ve sabit diş implantı tek başına mutlak engel değildir. Materyal, yaygınlık ve bobine uzaklık değerlendirilir.
Epilepsi hastalarına TMS uygulanır mı?
Epilepsi nöbet riskini artırabilir fakat her durumda mutlak kontrendikasyon değildir. Nöbet kontrolü, ilaçlar, görüntüleme ve protokol uzmanlarca değerlendirilir.
Gebelikte TMS uygulanabilir mi?
Gebelikte kanıt ve cihaz talimatı sınırlı olabilir. Gebelik haftası, klinik gereklilik ve alternatifler psikiyatri ile kadın doğum uzmanlarınca birlikte değerlendirilmelidir.
Koklear implantı olanlara TMS uygulanır mı?
Koklear implantlar TMS manyetik alanından etkilenebilen elektronik ve manyetik bileşenler içerir. FDA rehberinde temel kontrendikasyon örnekleri arasındadır.
İlaç kullananlar TMS olabilir mi?
Çoğu ilaç tek başına mutlak engel değildir. Ancak nöbet eşiğini etkileyen ilaçlar ve ani doz değişiklikleri risk planını değiştirebilir; bütün ilaçlar ekibe bildirilmelidir.
Güncelleme Geçmişi
- 24 Temmuz 2026 — İlk kapsamlı yayın ve bilimsel kaynak kontrolü
FDA, IFCN, NICE ve 2024 uluslararası konsensüsü
Kontrendikasyon ile risk faktörünü ayıran dengeli anlatım
KISA BİLGİLER
Başa yakın implant
İmplant kartı
Cihaza özgü
Kapsamlı tarama
BU YAZI KİMLER İÇİN?
- Vücudunda implant bulunanlar
- Nöbet veya nörolojik hastalık öyküsü olanlar
- Gebelikte TMS’yi araştıranlar
- Yakını için güvenilir uygunluk bilgisi arayanlar
TMS size uygun mu?
İmplant ve tıbbi öykünüzün kişisel değerlendirmesi için marka-model bilgilerinizle uzman görüşü alın.
